Điểm tựa an sinh vững chắc
Đồng Nai là một trong những địa phương có quy mô dân số và kinh tế thuộc nhóm đầu cả nước. Trong bối cảnh đối mặt với hậu quả của đại dịch COVID-19 và các thách thức an ninh phi truyền thống, tỉnh vẫn ưu tiên nguồn lực lớn cho mạng lưới an sinh xã hội. Theo báo cáo của Tỉnh ủy, toàn tỉnh có 48.295 người khuyết tật nặng và đặc biệt nặng đang hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng. Đáng chú ý:100% đối tượng này được cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí. Tổng kinh phí thực hiện trợ cấp đạt khoảng 400 tỷ đồng/năm. Hệ thống Hội đồng xác định mức độ khuyết tật đã được phủ kín tại 95/95 xã, phường, đảm bảo việc xét duyệt hồ sơ nhanh chóng, công khai và minh bạch.
Hội nạn nhân chất độc da cam /dioxin tỉnh trao quà cho người khuyết tật xã Bàu Hàm
Đẩy mạnh thông tin, tuyên truyền, nâng cao nhận thức
Công tác thông tin, tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật về người khuyết tật trên địa bàn tỉnh Đồng Nai được triển khai đồng bộ, đa dạng về hình thức và ngày càng đi vào chiều sâu. Các nội dung về chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, đặc biệt là Luật Người khuyết tật và các chế độ trợ giúp xã hội, được truyền tải rộng rãi thông qua báo chí, phát thanh - truyền hình, hệ thống truyền thanh cơ sở, các hội nghị, lớp tập huấn và sinh hoạt của các tổ chức đoàn thể. Nhiều chuyên đề, phóng sự, tin bài phản ánh về người khuyết tật và công tác trợ giúp đã được xây dựng, góp phần lan tỏa những tấm gương vượt khó, nâng cao nhận thức xã hội, giảm dần định kiến. Đồng thời, các hoạt động truyền thông nhân Ngày Người khuyết tật Việt Nam (18/4) và Ngày Quốc tế Người khuyết tật (03/12) được tổ chức thường xuyên, tạo sức lan tỏa trong cộng đồng. Qua đó, nhận thức và trách nhiệm của cán bộ, đảng viên và Nhân dân đối với công tác người khuyết tật không ngừng được nâng lên, góp phần bảo đảm quyền và thúc đẩy sự hòa nhập của người khuyết tật trong đời sống xã hội.
Hội nạn nhân chất độc da cam /dioxin tỉnh trao quà cho người khuyết tật phường Trấn Biên
Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước
Các cơ quan, đơn vị thường xuyên rà soát, hoàn thiện hệ thống văn bản, kịp thời tham mưu ban hành các cơ chế, chính sách phù hợp với thực tiễn, bảo đảm thống nhất và đồng bộ trong tổ chức thực hiện. Việc xác định mức độ khuyết tật, cấp giấy xác nhận và giải quyết chế độ trợ giúp xã hội được thực hiện công khai, minh bạch, đúng đối tượng; 100% người khuyết tật thuộc diện được thụ hưởng chính sách đều được tiếp cận đầy đủ. Đồng thời, công tác cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý dữ liệu người khuyết tật được đẩy mạnh, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ. Bên cạnh đó, việc đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm công tác bảo trợ xã hội được quan tâm, từng bước nâng cao năng lực chuyên môn, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Qua đó, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực người khuyết tật ngày càng được nâng cao, góp phần bảo đảm an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh.
Đẩy mạnh xã hội hóa, huy động nguồn lực
Công tác xã hội hóa hoạt động trợ giúp người khuyết tật trên địa bàn tỉnh Đồng Nai được đẩy mạnh và đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần huy động hiệu quả các nguồn lực ngoài ngân sách. Bên cạnh nguồn kinh phí nhà nước, tỉnh đã tích cực vận động sự tham gia của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước thông qua nhiều chương trình, dự án thiết thực. Trong giai đoạn 2021–2025, đã tiếp nhận 20 khoản viện trợ phi chính phủ nước ngoài với tổng giá trị cam kết hơn 3,39 triệu USD (tương đương khoảng 78 tỷ đồng). Nhiều dự án như hỗ trợ can thiệp sớm cho trẻ khuyết tật, cải thiện chất lượng sống cho người khuyết tật tại các vùng bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam đã được triển khai hiệu quả. Qua đó, công tác xã hội hóa không chỉ góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người khuyết tật mà còn lan tỏa tinh thần trách nhiệm của cộng đồng, chung tay bảo đảm an sinh xã hội.
Phát huy vai trò của Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội
Vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội trong công tác chăm lo, hỗ trợ người khuyết tật trên địa bàn tỉnh Đồng Nai ngày càng được phát huy rõ nét. Thông qua việc đẩy mạnh tuyên truyền, vận động, các tổ chức đã góp phần nâng cao nhận thức của cộng đồng, khơi dậy tinh thần tương thân tương ái và trách nhiệm xã hội. Nhiều hoạt động thiết thực được triển khai như thăm hỏi, tặng quà, hỗ trợ sinh kế, tạo việc làm, tổ chức giao lưu văn hóa, thể thao… Qua đó, đã vận động hỗ trợ vốn sinh kế cho 448 người khuyết tật với tổng kinh phí hơn 5,07 tỷ đồng, giúp nhiều người có điều kiện phát triển sản xuất, tăng thu nhập và ổn định cuộc sống. Bên cạnh đó, các tổ chức còn tích cực kết nối, huy động nguồn lực từ các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước, góp phần mở rộng các chương trình hỗ trợ người khuyết tật.
Hội nạn nhân chất độc da cam /dioxin tỉnh trao quà cho người khuyết tật xã Bàu Hàm
Nâng cao hiệu quả hoạt động của các tổ chức người khuyết tật
Các cơ quan chức năng đã tăng cường hướng dẫn, hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi để các hội như Hội Bảo trợ người khuyết tật, trẻ mồ côi và bệnh nhân nghèo; Hội Người mù; Hội Nạn nhân chất độc da cam/Dioxin củng cố tổ chức bộ máy, đổi mới nội dung, phương thức hoạt động. Công tác quản lý nhà nước đối với các hội, quỹ xã hội, quỹ từ thiện được thực hiện chặt chẽ, đúng quy định; trong đó đã tổ chức phê duyệt điều lệ, kiện toàn nhân sự và tạo điều kiện tổ chức đại hội nhiệm kỳ theo quy định. Đồng thời, các tổ chức hội từng bước phát huy vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người khuyết tật, chủ động kết nối nguồn lực, tham gia các hoạt động xã hội và hỗ trợ hội viên nâng cao năng lực, cải thiện đời sống. Qua đó, chất lượng, hiệu quả hoạt động của các tổ chức của người khuyết tật ngày càng được nâng lên, góp phần tích cực vào việc thực hiện chính sách an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh.
Những khó khăn, vướng mắc cần tháo gỡ
Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác người khuyết tật trên địa bàn tỉnh Đồng Nai vẫn còn không ít khó khăn, vướng mắc cần sớm tháo gỡ. Việc triển khai Chỉ thị số 39-CT/TW ở một số địa phương chưa thật sự đồng đều; một bộ phận cấp ủy, chính quyền cơ sở chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của công tác này, dẫn đến việc tổ chức thực hiện còn chậm, thiếu toàn diện. Đội ngũ cán bộ làm công tác người khuyết tật, đặc biệt ở cấp xã, còn mỏng, chủ yếu kiêm nhiệm nên hiệu quả tham mưu và triển khai chính sách chưa cao. Bên cạnh đó, đời sống của một bộ phận người khuyết tật và gia đình còn khó khăn, khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế, giáo dục, việc làm và các chính sách hỗ trợ còn hạn chế. Những “nút thắt” này đòi hỏi cần có giải pháp đồng bộ, quyết liệt hơn trong thời gian tới nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách, bảo đảm tốt hơn quyền và cơ hội hòa nhập của người khuyết tật.
Định hướng thời gian tới
Trong thời gian tới, dự báo công tác người khuyết tật trên địa bàn tỉnh Đồng Nai sẽ tiếp tục chịu tác động từ quá trình già hóa dân số, biến đổi khí hậu, dịch bệnh và những biến động của tình hình kinh tế - xã hội, làm gia tăng nhu cầu trợ giúp đối với nhóm đối tượng yếu thế. Trước yêu cầu đó, tỉnh xác định tiếp tục quán triệt, triển khai hiệu quả Chỉ thị số 39-CT/TW gắn với thực hiện các chủ trương, chính sách mới về an sinh xã hội; đồng thời hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách theo hướng đồng bộ, phù hợp với thực tiễn. Trọng tâm là nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý và cung cấp dịch vụ; tăng cường đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm công tác người khuyết tật. Bên cạnh đó, tiếp tục mở rộng xã hội hóa, huy động nguồn lực từ cộng đồng; phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và các hội của người khuyết tật; chú trọng hỗ trợ sinh kế, tạo việc làm, nâng cao khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế, giáo dục, văn hóa cho người khuyết tật. Qua đó, từng bước cải thiện chất lượng cuộc sống, bảo đảm quyền và tạo điều kiện để người khuyết tật hòa nhập đầy đủ vào đời sống xã hội.