Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 129/2026/NĐ-CP quy định về quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước đối với một số hoạt động đối ngoại, nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và tăng cường minh bạch trong lĩnh vực này.
Chính phủ quy định về quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước đối với một số hoạt động đối ngoại
Theo Nghị định, phạm vi điều chỉnh bao gồm các nhiệm vụ thu, chi ngân sách nhà nước cho hoạt động đối ngoại; đồng thời quy định rõ quy trình lập dự toán, chấp hành, quyết toán và công khai ngân sách theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước.
Nghị định áp dụng đối với các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan trung ương, chính quyền địa phương và các tổ chức, cá nhân liên quan đến quản lý, sử dụng ngân sách trong hoạt động đối ngoại.
Quy định cụ thể các khoản chi đối ngoại
Đáng chú ý, Nghị định đã làm rõ các nội dung chi ngân sách cho hoạt động đối ngoại của cả trung ương và địa phương. Trong đó, ngân sách trung ương đảm bảo chi cho các hoạt động ngoại giao cấp nhà nước, đàm phán và thực hiện điều ước quốc tế, bảo hộ công dân, xúc tiến thương mại, đầu tư, văn hóa, du lịch và thông tin đối ngoại.
Ngoài ra, nhiều khoản chi quan trọng khác cũng được quy định như: đào tạo, bồi dưỡng cán bộ làm công tác đối ngoại; đầu tư, nâng cấp cơ sở vật chất tại các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài; tổ chức các sự kiện quảng bá hình ảnh quốc gia; và chi hỗ trợ cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.
Đối với ngân sách địa phương, Nghị định cho phép chi cho các hoạt động hợp tác quốc tế, ngoại giao văn hóa, quản lý tổ chức và cá nhân nước ngoài, cũng như xúc tiến đầu tư, thương mại tại địa phương.
Bảo đảm chặt chẽ trong quản lý và sử dụng ngân sách
Một điểm mới đáng chú ý là quy định rõ nguyên tắc quản lý, thanh toán và quyết toán ngân sách đối với các cơ quan Việt Nam ở nước ngoài. Việc chi tiêu phải tuân thủ quy định pháp luật, đồng thời ưu tiên áp dụng điều ước quốc tế và pháp luật nước sở tại trong trường hợp có khác biệt.
Nghị định cũng yêu cầu các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài quản lý chặt chẽ các khoản thu, chi thông qua Quỹ Tạm giữ ngân sách nhà nước, thực hiện báo cáo định kỳ và chịu trách nhiệm về tính hợp pháp của chứng từ.
Bên cạnh đó, việc thanh toán được khuyến khích thực hiện không dùng tiền mặt, trừ một số trường hợp đặc thù, nhằm tăng tính minh bạch và kiểm soát chi tiêu.
Nghị định 129/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 6/4/2026 và thay thế Nghị định số 117/2017/NĐ-CP trước đây.
Việc ban hành Nghị định mới được kỳ vọng sẽ góp phần hoàn thiện cơ chế quản lý tài chính trong hoạt động đối ngoại, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế và nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước.